آیا شرکت در کلاس مادر و کودک قبل از راه رفتن امکانپذیر است؟

بسیاری از والدین تصور میکنند کودک باید بتواند راه برود تا حضور در کلاسها و کارگاههای مادر و کودک برایش مفید باشد. به همین دلیل، مادرانی که فرزندشان هنوز چهار دست و پا میرود، سینهخیز حرکت میکند یا برای جابهجایی به کمک والدین نیاز دارد، گاهی شروع این فعالیتها را به ماههای بعد موکول میکنند. اما واقعیت این است که کلاس مادر و کودک قبل از راه رفتن هم میتواند تجربهای مفید، لذتبخش و متناسب با مرحله رشد کودک باشد؛ به شرط آنکه برنامه کلاس با سن، تواناییهای حرکتی و نیازهای رشدی او هماهنگ باشد.
کودک برای شرکت در یک کارگاه مادر و کودک لازم نیست حتماً روی پاهایش بایستد یا چند قدم مستقل بردارد. در ماههای پیش از راه رفتن، او از طریق لمس کردن، نگاه کردن، شنیدن صداها، حرکت دادن دست و پا، غلت زدن، خزیدن و تعامل با مادر محیط اطرافش را کشف میکند. بنابراین، فعالیتهای ساده و بازیمحوری که برای این مرحله طراحی شدهاند، میتوانند فرصت خوبی برای تجربههای تازه و تقویت ارتباط مادر و فرزند فراهم کنند.
در این مقاله بررسی میکنیم که کودکان قبل از راه افتادن از چه زمانی میتوانند در کلاس مادر و کودک شرکت کنند، چه فعالیتهایی برای آنها مناسب است و هنگام انتخاب یک کارگاه خوب باید به چه نکاتی توجه کرد.
سرفصل مطالب
Toggleآیا کودک برای شرکت در کلاس مادر و کودک باید راه برود؟
خیر. راه رفتن مستقل یکی از مراحل رشد حرکتی کودک است، اما تنها معیار آمادگی او برای حضور در فعالیتهای گروهی نیست. بسیاری از کارگاههای مادر و کودک برای گروههای سنی مختلف طراحی میشوند و فعالیتهای آنها الزاماً به ایستادن یا راه رفتن کودک وابسته نیست.
در ماههای نخست زندگی، کودک میتواند از طریق مشاهده چهره مادر، گوش دادن به موسیقی، لمس بافتهای متفاوت و بازیهای ساده حسی با محیط ارتباط برقرار کند. با بزرگتر شدن کودک، فعالیتهایی مانند گرفتن اشیا، دنبال کردن توپ، جابهجایی روی زمین و بازیهای تعاملی نیز به برنامه اضافه میشوند.
نکته مهم این است که کلاس باید متناسب با تواناییهای فعلی کودک باشد، نه اینکه از او انتظار داشته باشد مانند کودکان بزرگتر حرکت کند یا در همه فعالیتها شرکت داشته باشد.
برای مثال، اگر کودکی هنوز چهار دست و پا نمیرود، ممکن است از بازی با پارچههای رنگی، شنیدن شعرهای کودکانه یا تماشای حبابها لذت ببرد. در مقابل، کودکی که سینهخیز حرکت میکند یا چهار دست و پا میرود، میتواند در بازیهایی شرکت کند که او را به حرکت، کشف محیط و دنبال کردن اشیا تشویق میکنند.
پس بهتر است به جای پرسیدن اینکه «آیا فرزندم میتواند راه برود؟» این سؤال را مطرح کنید: «آیا فعالیتهای این کلاس با سن و مرحله رشد فرزندم هماهنگ است؟»
از چه سنی میتوان کودک را به کلاس مادر و کودک برد؟
سن شروع فعالیتهای مادر و کودک به نوع کارگاه، شیوه اجرای برنامه و آمادگی کودک بستگی دارد. بعضی کلاسها برای نوزادان طراحی شدهاند و برخی دیگر از حدود شش ماهگی یا سنین بالاتر فعالیت خود را آغاز میکنند.
به همین دلیل، نمیتوان یک سن مشخص را برای همه کارگاهها مناسب دانست. بهتر است پیش از ثبتنام، محدوده سنی و نوع فعالیتهای هر کلاس را بررسی کنید.
کلاس مادر و کودک برای نوزادان شش ماهگی
در این دوره، بخش زیادی از یادگیری کودک از طریق حواس و ارتباط عاطفی با والدین اتفاق میافتد. نوزاد به چهره مادر، صدای آشنا، تماس بدنی و محرکهای دیداری واکنش نشان میدهد.
فعالیتهای مناسب این گروه سنی میتوانند شامل موارد زیر باشند:
- شنیدن موسیقی آرام و شعرهای کودکانه
- بازی با صداهای ملایم و جغجغههای ایمن
- مشاهده اشیای رنگی و متحرک
- لمس پارچههایی با بافتهای متفاوت و ایمن
- بازیهای ساده ارتباطی با مادر
- تمرینهای ملایم حرکتی متناسب با سن کودک
در این سن، هدف کلاس آموزش مهارت خاصی نیست. کودک قرار نیست کاری را به شکل درست یا کامل انجام دهد. مهم این است که در محیطی آرام و امن، تجربههای حسی متنوعی داشته باشد و در کنار مادر احساس امنیت کند.

کلاس مادر و کودک برای کودکان شش تا دوازده ماهه
در این بازه سنی، بسیاری از کودکان تواناییهای حرکتی و تعاملی تازهای به دست میآورند. ممکن است کودک بتواند بدون کمک بنشیند، اشیا را از یک دست به دست دیگر منتقل کند، برای رسیدن به اسباببازی تلاش کند یا به تدریج خزیدن و چهار دست و پا رفتن را آغاز کند.
البته سرعت رشد کودکان یکسان نیست و همه آنها در زمان مشخصی به یک مهارت نمیرسند.
برای این گروه سنی، فعالیتهایی مانند بازی با توپهای نرم، دنبال کردن اشیای متحرک، بازی با مکعبهای بزرگ و سبک، موسیقی و حرکت و بازیهای تعاملی با مادر مناسب هستند.
در این کلاسها، کودک فرصت پیدا میکند مهارتهای تازه خود را در محیطی متفاوت تجربه کند. مادر نیز میتواند با مشاهده واکنشهای فرزندش، شناخت بیشتری از علاقهها و تواناییهای او به دست بیاورد.
کلاس مادر و کودک برای کودکان دوازده تا هجده ماهه
در این دوره، بعضی کودکان مستقل راه میروند، برخی با کمک وسایل یا دست والدین حرکت میکنند و بعضی دیگر هنوز در حال تقویت مهارتهای حرکتی خود هستند.
به همین دلیل، بهتر است کارگاه برای کودکان با سطح توانایی متفاوت انعطافپذیر باشد.
فعالیتهایی مانند هل دادن توپ، قرار دادن اشیا درون ظرف، بازی با حلقههای بزرگ، حرکت به سمت اسباببازی مورد علاقه و شعرهای همراه با حرکت دست میتوانند برای این گروه جذاب باشند.
اگر کودک هنوز راه نمیرود، نباید او را مجبور کرد در فعالیتهایی شرکت کند که به توانایی حرکتی فعلیاش مربوط نیستند. مربی میتواند همان بازی را به شکلی سادهتر و در حالت نشسته یا روی زمین برای او اجرا کند.
چه فعالیتهایی برای کودکانی که هنوز راه نمیروند مناسب است؟
یکی از مهمترین ویژگیهای یک کارگاه مادر و کودک خوب، تنوع فعالیتها و امکان مشارکت کودکان با تواناییهای متفاوت است. فعالیتها باید به شکلی طراحی شوند که کودک بتواند بدون فشار و اجبار، متناسب با علاقه و توانایی خودش در آنها شرکت کند.
در ادامه چند نمونه از فعالیتهای مناسب برای کودکان پیش از راه رفتن را بررسی میکنیم.
۱. بازیهای حسی و اکتشافی
کودک در سالهای نخست زندگی از طریق حواس خود محیط را میشناسد. لمس کردن، دیدن، شنیدن و تجربه کردن بافتهای مختلف میتواند فرصتهای متنوعی برای یادگیری فراهم کند.
برای مثال، مربی میتواند از پارچههای نرم و رنگی، توپهای بافتدار بزرگ و وسایل ایمن متناسب با سن کودک استفاده کند. مادر نیز میتواند همراه فرزندش اشیا را لمس کند، نام رنگها و شکلها را بگوید و واکنشهای او را دنبال کند.
البته همه وسایل باید متناسب با سن کودک، قابل شستوشو و بدون قطعات کوچک و خطرناک باشند. استفاده از مواد خوراکی یا اشیای ریز در بازیهای حسی نیز باید با توجه به خطر خفگی و حساسیتهای احتمالی با احتیاط انجام شود.

۲. بازی با توپهای نرم
توپ یکی از وسایل ساده و کاربردی در فعالیتهای مادر و کودک است. کودکی که هنوز راه نمیرود نیز میتواند در حالت نشسته یا خوابیده با توپهای نرم و بزرگ بازی کند.
مادر میتواند توپ را به آرامی به سمت کودک بغلتاند، آن را در فاصله مناسبی قرار دهد یا با کمک مربی بازیهای نوبتی سادهای انجام دهد.
این فعالیتها میتوانند کودک را به دنبال کردن اشیا، هماهنگی چشم و دست و حرکت دادن بدن تشویق کنند. هدف، رسیدن به نتیجه مشخص نیست؛ بلکه تجربه کردن حرکت و تعامل است.
۳. موسیقی، شعر و بازیهای ریتمیک
موسیقی یکی از فعالیتهایی است که برای کودکان با تواناییهای حرکتی متفاوت قابل اجراست. حتی نوزادی که هنوز نمیتواند بنشیند یا جابهجا شود، میتواند به صداها گوش دهد و به آنها واکنش نشان دهد.
در کارگاههای مناسب، مربی ممکن است از شعرهای کوتاه، سازهای ساده و صداهای ملایم استفاده کند. مادر نیز میتواند دستهای کودک را به آرامی حرکت دهد یا همراه با شعر، حرکات سادهای انجام دهد.
این فعالیتها فرصت خوبی برای تعامل مادر و فرزند هستند و میتوانند به توجه شنیداری، آشنایی با ریتم و ایجاد تجربههای شاد مشترک کمک کنند.
۴. بازیهای حرکتی روی زمین
برای کودکی که هنوز راه نمیرود، زمین بازی اهمیت زیادی دارد. او میتواند در فضای امن روی تشک مناسب قرار بگیرد، غلت بزند، دست و پایش را حرکت دهد یا برای رسیدن به یک وسیله تلاش کند.
در این فعالیتها نباید کودک را به خزیدن، چهار دست و پا رفتن یا ایستادن مجبور کرد. مربی میتواند اسباببازی را در فاصلهای مناسب قرار دهد تا کودک در صورت تمایل برای رسیدن به آن تلاش کند.
فضای بازی باید تمیز، بدون لبههای تیز و وسایل خطرناک و به اندازه کافی باز باشد تا کودکان بتوانند بدون برخورد با یکدیگر حرکت کنند.
۵. کتابخوانی و بازی با تصاویر
کتابهای پارچهای، مقوایی و تصویری متناسب با سن کودک میتوانند بخشی از برنامه کارگاه باشند. مادر میتواند تصاویر را به کودک نشان دهد، نام اشیا را بگوید و با تغییر لحن صدا توجه او را جلب کند.
در این فعالیت لازم نیست کودک حتماً بنشیند و به تمام داستان گوش دهد. ممکن است چند لحظه به تصویر نگاه کند، دستش را به سمت کتاب ببرد یا بعد از مدت کوتاهی علاقهاش را از دست بدهد. همه این واکنشها در چنین فعالیتی طبیعی هستند.
شرکت در کارگاه مادر و کودک چه فوایدی برای کودک قبل از راه رفتن دارد؟
حضور در یک کلاس مناسب میتواند تجربههای تازهای برای کودک ایجاد کند؛ اما نباید انتظار داشت که شرکت در کارگاه به تنهایی باعث زودتر راه افتادن، زودتر حرف زدن یا رسیدن سریعتر به سایر مراحل رشد شود.
فایده اصلی این کلاسها فراهم کردن فرصت تعامل، بازی و تجربه در کنار مادر و در محیطی متناسب با سن کودک است.
تقویت ارتباط عاطفی مادر و کودک
در کارگاه مادر و کودک، مادر و فرزند در فعالیتهای مشترک شرکت میکنند. نگاه کردن به یکدیگر، بازی کردن، آواز خواندن و تجربه کردن فعالیتهای تازه میتواند فرصت مناسبی برای تعامل مثبت باشد.
کودک در کنار مادر احساس امنیت بیشتری میکند و میتواند با آرامش بیشتری محیط اطراف را کشف کند.
فراهم شدن فرصت تجربههای حسی متنوع
در خانه ممکن است کودک به تعداد محدودی از وسایل و اسباببازیها دسترسی داشته باشد. یک کارگاه مناسب میتواند تجربههای تازهای مانند بازی با توپهای مختلف، پارچههای رنگی، موسیقی و فعالیتهای حرکتی را در اختیار او قرار دهد.
این تجربهها به کودک کمک میکنند محیط را از راههای متفاوت کشف کند.

آشنایی تدریجی با محیط و افراد جدید
کودک در کارگاه با فضای متفاوت، صدای کودکان دیگر و حضور بزرگسالانی غیر از اعضای خانواده روبهرو میشود. این مواجهه میتواند به تدریج تجربه او از محیطهای اجتماعی را گسترش دهد.
البته نباید انتظار داشت همه کودکان از همان جلسه اول با محیط جدید ارتباط برقرار کنند. بعضی کودکان در ابتدا به مادر نزدیک میمانند، بعضی محیط را از دور مشاهده میکنند و برخی زودتر وارد بازی میشوند.
آشنایی مادر با بازیهای متناسب با سن کودک
یکی از فواید مهم کلاس مادر و کودک، یادگیری روشهای ساده بازی کردن با کودک است. گاهی والدین تصور میکنند برای سرگرم کردن نوزاد به اسباببازیهای گرانقیمت یا وسایل آموزشی پیچیده نیاز دارند؛ در حالی که بسیاری از بازیهای مفید با وسایل ساده و ایمن قابل اجرا هستند.
مادر میتواند ایدههایی را که در کلاس یاد میگیرد، در خانه نیز به کار ببرد و زمان بیشتری را به بازی هدفمند با فرزندش اختصاص دهد.
اگر کودک هنوز راه نمیرود، هنگام انتخاب کلاس به چه نکاتی توجه کنیم؟
همه کلاسهای مادر و کودک برای نوزادان و کودکان پیش از راه رفتن مناسب نیستند. بعضی کارگاهها بیشتر بر فعالیتهای حرکتی کودکان بزرگتر تمرکز دارند و ممکن است برای نوزاد یا کودک نوپا مناسب نباشند.
پیش از ثبتنام، بهتر است چند نکته مهم را بررسی کنید.
گروه سنی کلاس مشخص باشد
اولین موضوع، محدوده سنی شرکتکنندگان است. اگر کلاس برای کودکان هجده ماهه تا سه ساله طراحی شده باشد، ممکن است فعالیتهای آن برای یک نوزاد هشت ماهه مناسب نباشد.
بهتر است از مجموعه بپرسید آیا برای کودکان قبل از راه رفتن برنامه جداگانهای دارد یا فعالیتها به شکلی اجرا میشوند که کودکان با تواناییهای حرکتی متفاوت بتوانند در آنها شرکت کنند.
مربی با مراحل رشد کودک آشنا باشد
مربی باید بداند که کودکان در یک سن مشخص الزاماً تواناییهای یکسانی ندارند. او نباید کودکی را به انجام فعالیتی که هنوز برایش آماده نیست مجبور کند یا او را با کودکان دیگر مقایسه کند.
همچنین لازم است مربی بتواند فعالیتها را متناسب با شرایط هر کودک تغییر دهد و در صورت خستگی یا بیقراری کودک، فرصت استراحت در اختیار او قرار دهد.

محیط کلاس برای کودکان غیرراهرونده ایمن باشد
کودکی که هنوز راه نمیرود، ممکن است بیشتر زمان کلاس را روی زمین سپری کند. بنابراین تمیزی کف، کیفیت تشکها، نبود قطعات کوچک، پوشش مناسب گوشهها و فاصله ایمن وسایل اهمیت زیادی دارد.
اگر در کلاس کودکانی حضور دارند که راه میروند یا میدوند، باید فضای مشخصی برای بازی کودکان کوچکتر وجود داشته باشد تا احتمال برخورد و آسیب کاهش پیدا کند.
حضور مادر در فعالیتها جدی گرفته شود
در کلاس مادر و کودک، مادر فقط همراه کودک نیست؛ او بخشی از فرایند بازی و تعامل است. بهتر است برنامه کلاس به گونهای باشد که مادر بتواند در فعالیتها مشارکت کند، شیوه اجرای بازیها را یاد بگیرد و در صورت نیاز از مربی راهنمایی بگیرد.
امکان آشنایی با کلاس پیش از ثبتنام وجود داشته باشد
اگر امکان دارد، پیش از ثبتنام درباره یک جلسه آزمایشی یا بازدید از فضای کارگاه سؤال کنید. مشاهده محیط و نحوه تعامل مربی با کودکان میتواند به تصمیمگیری بهتر کمک کند.
اگر کودک در کلاس گریه کند یا از مادر جدا نشود چه باید کرد؟
بعضی والدین نگراناند که کودکشان در اولین جلسه گریه کند، از مادر فاصله نگیرد یا به فعالیتهای گروهی علاقه نشان ندهد. این واکنشها لزوماً به معنای نامناسب بودن کلاس نیستند.
کودک برای آشنایی با محیط جدید به زمان نیاز دارد. ممکن است در جلسه اول بیشتر در آغوش مادر بماند و فقط محیط را تماشا کند. در جلسههای بعدی، شاید به تدریج به وسایل بازی علاقه نشان دهد یا برای مدت کوتاهی از مادر فاصله بگیرد.
برای کمک به سازگاری کودک بهتر است:
- در جلسههای اول او را به شرکت در همه فعالیتها مجبور نکنید.
- اجازه دهید در صورت نیاز در آغوش شما بماند.
- از مربی بخواهید برای آشنایی تدریجی کودک با محیط همراهیتان کند.
- زمان استراحت و تغذیه کودک را در برنامه حضور در کلاس در نظر بگیرید.
- به نشانههای خستگی، گرسنگی یا ناراحتی او توجه کنید.
هدف از شرکت در کارگاه، ایجاد تجربهای خوشایند برای کودک است؛ نه اینکه او حتماً در تمام مدت کلاس مشغول بازی باشد.

انتخاب کلاس مادر و کودک در غرب تهران؛ چه نکاتی مهم است؟
اگر در غرب تهران زندگی میکنید، برای انتخاب یک کارگاه مناسب بهتر است علاوه بر برنامه آموزشی، به موقعیت مکانی و شرایط رفتوآمد نیز توجه کنید. مسافت طولانی، ترافیک و به هم خوردن زمان خواب یا تغذیه کودک ممکن است حضور منظم در کلاس را دشوار کند.
برای مثال، خانوادههایی که در پونک، صادقیه، شهرزیبا یا چیتگر زندگی میکنند، میتوانند ابتدا گزینههای نزدیکتر به محل سکونت خود را بررسی کنند. انتخاب یک مجموعه در محدوده مناسب باعث میشود زمان کمتری در مسیر سپری شود و کودک با خستگی کمتری به کلاس برسد.
البته نزدیکی به محل زندگی تنها معیار انتخاب نیست. بهتر است پیش از ثبتنام، این موارد را هم بررسی کنید:
- آیا کلاس برای کودکان زیر دو سال برنامه مشخصی دارد؟
- آیا کودکی که هنوز راه نمیرود میتواند در فعالیتها شرکت کند؟
- آیا مربی به تفاوتهای رشدی کودکان توجه میکند؟
- آیا فضای بازی برای خزیدن، غلت زدن و نشستن ایمن است؟
- آیا مادر در تمام مدت کلاس کنار کودک حضور دارد؟
- آیا تعداد کودکان و شرایط برگزاری کلاس امکان توجه کافی به هر کودک را فراهم میکند؟
برای آشنایی بیشتر با گزینههای محلی، میتوانید راهنماهای مربوط به کارگاه مادر و کودک در غرب تهران، کارگاه مادر و کودک پونک، کارگاه مادر و کودک صادقیه و کارگاه مادر و کودک شهرزیبا را نیز مطالعه کنید.
بهتر است هنگام تماس با مجموعه، سن کودک و توانایی حرکتی فعلی او را توضیح دهید تا مسئول ثبتنام بتواند درباره تناسب کلاس راهنمایی دقیقتری ارائه کند.
آیا شرکت در کلاس مادر و کودک باعث زودتر راه افتادن کودک میشود؟
این یکی از سؤالهای رایج والدین است. بعضی خانوادهها امیدوارند حضور در کارگاه باعث شود فرزندشان زودتر چهار دست و پا برود، بایستد یا راه برود.
بازیهای حرکتی میتوانند فرصت تمرین حرکت و کشف محیط را فراهم کنند، اما نمیتوان گفت شرکت در کلاس مادر و کودک حتماً باعث زودتر راه افتادن کودک میشود. راه رفتن نتیجه مجموعهای از عوامل رشدی، حرکتی و عصبی است و زمان رسیدن به آن در کودکان متفاوت است.
بهتر است هدف از حضور در کلاس را فراهم کردن فرصت بازی، تعامل و تجربههای متناسب با سن کودک بدانید؛ نه جلو انداختن مراحل رشد.
اگر درباره روند رشد حرکتی فرزندتان نگرانی دارید، بهتر است موضوع را با متخصص اطفال مطرح کنید. او میتواند با توجه به سن، سابقه رشد و شرایط کودک بررسی کند که آیا ارزیابی بیشتری لازم است یا خیر.
همچنین اگر کودک مهارتی را که قبلاً به دست آورده از دست داده است، یا به نظر میرسد در چند زمینه رشدی با مشکل روبهروست، بهتر است ارزیابی تخصصی را به تعویق نیندازید. راهنماییهای مراکزی مانند CDC درباره مراحل رشد میتوانند برای آشنایی اولیه والدین مفید باشند، اما جایگزین ارزیابی پزشک نیستند.
پرسشهای متداول درباره کلاس مادر و کودک قبل از راه رفتن
آیا نوزادی که هنوز نمیتواند بنشیند هم میتواند در کلاس مادر و کودک شرکت کند؟
بستگی به نوع کلاس دارد. برخی کارگاهها برای نوزادان طراحی شدهاند و فعالیتهایی دارند که در حالت خوابیده یا در آغوش مادر قابل اجرا هستند. پیش از ثبتنام باید مطمئن شوید برنامه کلاس با سن و تواناییهای کودک تناسب دارد.
آیا کودک باید در تمام مدت کلاس در فعالیتها شرکت کند؟
خیر. کودکان خردسال ممکن است بعد از چند دقیقه علاقه خود را از دست بدهند، به استراحت نیاز داشته باشند یا ترجیح دهند مدتی در آغوش مادر بمانند. یک کلاس مناسب باید برای این تفاوتها انعطاف داشته باشد.
آیا حضور در کلاس مادر و کودک برای کودکی که هنوز چهار دست و پا نمیرود مفید است؟
بله، اگر فعالیتها متناسب با مرحله رشد او باشند. بازیهای حسی، موسیقی، کتابخوانی، تعامل با مادر و بازیهای ساده روی زمین میتوانند برای این کودکان مناسب باشند. البته نباید کودک را برای انجام حرکات خاص تحت فشار قرار داد.
آیا بهتر است تا زمان راه رفتن کودک برای ثبتنام صبر کنیم؟
در بیشتر موارد، ضرورتی برای صبر کردن تا زمان راه رفتن وجود ندارد. اگر کارگاه برای سن کودک مناسب باشد و محیط ایمنی داشته باشد، میتوان پیش از راه افتادن نیز از فعالیتهای آن استفاده کرد.
در اولین جلسه کلاس چه وسایلی همراه داشته باشیم؟
وسایل مورد نیاز به قوانین هر مجموعه بستگی دارد؛ اما معمولاً پوشک، دستمال، لباس اضافه، وسایل تغذیه کودک و یک وسیله آشنای کوچک و ایمن میتوانند مفید باشند. بهتر است پیش از حضور، فهرست وسایل ضروری را از مجموعه بپرسید.
جمعبندی؛ برای شرکت در کلاس مادر و کودک لازم نیست منتظر راه رفتن بمانید
راه رفتن مستقل شرط لازم برای حضور در کارگاه مادر و کودک نیست. کودک از ماههای نخست زندگی میتواند از طریق بازیهای حسی، موسیقی، تعامل با مادر و فعالیتهای متناسب با سن خود تجربههای تازهای به دست بیاورد.
اگر فرزندتان هنوز راه نمیرود، هنگام انتخاب کلاس به جای تمرکز بر این موضوع، به گروه سنی، برنامه فعالیتها، آگاهی مربی از مراحل رشد و ایمنی محیط توجه کنید. یک کارگاه مناسب باید به تفاوتهای رشدی کودکان احترام بگذارد و به آنها اجازه دهد بدون اجبار و مقایسه، متناسب با توانایی خود در فعالیتها شرکت کنند.
اگر در غرب تهران به دنبال کلاس مادر و کودک هستید، بهتر است گزینههای نزدیک به محل زندگی خود را بررسی کنید و پیش از ثبتنام درباره امکان حضور کودکانی که هنوز راه نمیروند سؤال بپرسید. مهمتر از زمان شروع کلاس، کیفیت تجربهای است که کودک و مادر در کنار یکدیگر به دست میآورند.
دیدگاهتان را بنویسید